Prawo autorskie w pracy grafika komputerowego

Ludzie często zastanawiają się jaką grafikę wybrać i skąd? Wiele osób, wybierając grafiki lub prace graficzne, nie zdaje sobie sprawy, że mogą łamać prawo autorskie, w myśl zasady: Co jest w internecie, mogę to sobie wziąć. Niestety, to tak nie działa. Wszystko, co pojawia się w sieci, objęte jest prawami autorskimi. Jednak jest coś takiego, jak licencja pozwalająca na niekomercyjne, darmowe wykorzystanie grafik. 

Prawo autorskie: licencja, co to jest?

Licencja ma swoje miejsce w prawie własności intelektualnej i publicznym prawie gospodarczym. Zezwala na upoważnienie do korzystania z cudzej własności (prawo własności intelektualnej) i jest to instrument służący do reglamentowania działalności gospodarczej (publiczne prawo gospodarcze). My jednak skupimy się na licencji związanej z prawem własności intelektualnej.

Rodzaje licencji

• Licencja All Right Reserved – utwór, grafika, czy inne dzieła są w pełni objęte prawami autorskimi i nie możemy, bez wiedzy i zgody autora w żaden sposób korzystać z jego dzieł.
• Licencja komercyjna – dzięki niej wiele niekomercyjnych rzeczy np. treści czy grafiki, może zostać użyte w celach zarobkowych. Licencje te, mają jednak pewne ograniczenia, które dotyczą m.in. prawa użytkowania, kopiowania itp.
• Licencja niekomercyjna – nie zezwala na wykorzystanie utworów do celów zarobkowych, jednak nie ogranicza jego twórcy/licencjodawcy, a tylko użytkownika danego utworu. Jest ona, dość luźnym pojęciem i jest warunkiem licencji Creative Commons.
• Licencja Creative Commons – zestaw umów licencyjnych określających, na jakich warunkach twórca danego utworu/tekstu/grafiki objęty prawami majątkowymi udostępnia możliwość korzystania z niego.

Ostatnia licencja, jest najlepszą i najbardziej popularną ze wszystkich, ponieważ to autor określa, na jakich warunkach udziela licencji:

• CC BY – oznacza autora utworu,
• CC NY – wykorzystywanie tylko w celach niekomercyjnych,
• CC SA – prawo do zmiany utworu, ale efekt końcowy powinien posiadać tę samą licencję,
• CC ND – nie wolno niczego modyfikować.

Prawo Autorskie

Istotną kwestią jest także prawo autorskie. Warto zaznajomić się z definicją, aby nie mieć później problemów ze złamaniem prawa. Niestety, wiele osób nie zdaje sobie sprawy, że może robić coś nie tak. Nie zawsze jest to celowe działanie. Większość wypadków związanych z łamaniem prawa autorskiego, wynika zwyczajnie z niewiedzy, dlatego istotne jest, jak w przypadku licencji, zapamiętać czym jest prawo autorskie:

Według definicji pochodzącej z Ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego 1994 roku, przedmiot prawa autorskiego to:

[…] każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia (utwór). 

Ustawa o prawie autorskim

Prawo autorskie w pracy grafika. Jak korzystać z banków zdjęć?

Najpopularniejsze banki darmowych grafik, z którymi jako twórcy możemy nawiązać współpracę to: Unsplash i Pixabay. Obydwie platformy udostępniają grafiki do użytku niekomercyjnego i komercyjnego, jednak na określonych warunkach zawartych w licencji m.in zabrania się sprzedawania grafik na płatnych bankach grafik.

Z kolei najbardziej popularne banki płatnych grafik to :Istockphoto, Shutterstock oraz Stock.adobe. Licencja zależna jest, w dużej mierze od tego, jaki plan zamierzamy wykupić. Często jest tak, że takowe pakiety, zawierają konkretne możliwości, związane z udzieleniem licencji. Oczywiście, im wyższa kwota, tym mamy więcej możliwości.

Jaką grafikę wybrać: darmową czy płatną?

Odpowiedź, na powyższe pytania wcale trudna nie jest. Wszystko zależy od tego, jakim budżetem dysponujemy i jak bardzo zależy nam na konkretnych grafikach. Czasami okazuje się, że te darmowe, pomimo wielu ograniczeń, mogą okazać się zdecydowanie lepsze. Jakim cudem? Ponieważ, bywa często tak, że wykup planów obejmuje miesięczny koszt, a nawet półroczny czy roczny.

Czytaj także: Jak zostać grafikiem komputerowym?

Na pewno, wybierając darmowe grafiki, pamiętajcie, aby nie zapomnieć o dodaniu imienia i nazwiska, tudzież pseudonimu jej twórcy, a jeśli macie sposobność, zawsze w ramach podziękowania możecie podarować twórcy skromną dotację.